Online wil ik meteen zien of de inhoud van een site of een webpagina de moeite waard is. Ook vind ik het belangrijk dat teksten aantrekkelijk en kort zijn en dat de inhoud scanbaar is. Lezen van een scherm is tenslotte anders dan van papier. Het is lastiger, het kost meer tijd (gemiddeld 25% volgens Jakob Nielsen, 1997) en bovendien ben ik vaak ongeduldig en heb ik weinig tijd. Daarom in deze blogpost een aantal praktische tips die kunnen helpen bij het schrijven van direct scanbare en goed vindbare webteksten.

Tekst is belangrijk

Waarom is tekst op een website eigenlijk belangrijk? Mensen kijken toch liever naar plaatjes en filmpjes? Dat klopt maar gedeeltelijk. Online geldt dat mensen hun informatie vooral zoeken in teksten, grafieken, tabellen, opsommingen enz.. Ook Google doet dat en beloont websites met heldere en kwalitatieve content graag met een hogere ranking. Daarmee is natuurlijk niet gezegd dat filmpjes en plaatjes helemaal geen waarde hebben. Maar als het om informatie gaat zijn teksten nu eenmaal het belangrijkst.
Jakob Nielsen (http://www.useit.com) ontdekte bovendien dat webpagina’s gescand worden in de vorm van een F. Hij zei ook: ‘People rarely read webpages word by word; instead they scan the page, picking out individual words and sentences.’

To the point

Ik heb er een hekel aan als ik eerst door een webpagina moet scrollen en pas onderaan de informatie vind waar het om gaat. Ik vind het handig als ik in één oogopslag zie wat ik van de betreffende pagina kan verwachten. Denk daarom aan Nielsen: zet de belangrijkste inhoud van je tekst altijd bovenaan de pagina en kom meteen ‘to the point’. Begin niet met prietpraat, welkomstwoorden, grapjes, sfeerimpressies, historische achtergronden of met een inleiding waarin je van alles uitlegt. Vertel liever meteen waar het om gaat, val direct met de deur in huis.

De bezoeker centraal

Bezoekers van websites zoeken bijna altijd antwoorden op vragen. Het is daarom belangrijk je te verplaatsen in de doelgroep die een website bezoekt. Je kunt dat doen door zoveel mogelijk vragen van bezoekers te bedenken. Vraag je iedere keer af: is dit waar hij naar op zoek is, vindt hij deze informatie relevant, geeft het een antwoord op de vragen die hij heeft? Stel jezelf dus niet de vraag ‘welke informatie wil ik aanbieden?’, maar vraag je af ‘welke informatie zoekt de doelgroep?’.

Scanbare tekst

Omdat je webteksten niet op dezelfde manier leest als teksten van papier is het belangrijk om er structuur in aan te brengen. Bezoekers scannen een pagina eerst op informatieve trefwoorden voordat ze ‘echt’ gaan lezen. Structuur aanbrengen kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld zo:

  • Vermeld de belangrijkste informatie aan het begin van je tekst.
  • Verdeel de tekst in alinea’s die je een duidelijke en informatieve korte titel meegeeft (max. 5 woorden). Aan de titel moet je kunnen zien waar de tekst over gaat.
  • Houd de titel kort en gebruik zelfstandige naamwoorden i.p.v. werkwoorden.
  • Maak per alinea gebruik van tussenkopjes die de inhoud vermelden.
  • Geef sleutelwoorden in de tekst een kleur of maak ze vet.
  • Gebruik opsomminglijsten en bullets: die zorgen voor orde en overzicht.
  • Werk met informatieve hyperlinks die je inhoud meegeeft. Kies nooit voor oplossingen als ‘klik hier’ of ‘download hier’.
  • Onderstreep liever geen woorden of delen van zinnen. De bezoeker associeert die met links.

Beknopte en heldere schrijfstijl

Niemand leest graag saaie, wollige, stroperige, te lange of ingewikkelde zinnen. Online al helemaal niet. Schrijf je webteksten daarom in een vlotte en goed leesbare stijl. De volgende tips kunnen daarbij helpen:

  • Schrijf helder en beknopt in korte zinnen (vuistregel: maximaal 15-20 woorden). Kom meteen ter zake, vermijd lange lappen tekst en gebruik geen betekenisloze woorden en zinnen. Laat jargon en ambtelijke of ouderwetse taal achterwege.
  • Als je wil verwijzen naar uitgebreidere informatie (rapporten, notities, verslagen, brochures, regelingen e.d.) doe dat dan met bijv. een extra pdf die de volledige inhoud bevat en die de lezer kan printen. Plaats als smaakmaker een compacte samenvatting.
  • Spreek in je tekst de bezoeker rechtstreeks en actief aan. Dus niet ‘Hier kun je meer lezen over …’ maar ‘Lees meer over …’ Schrijf actief en begin met onderwerp en gezegde. Liever ‘EU verscherpt maatregelen tegen banken’ dan ‘De maatregelen tegen de banken worden door de EU verscherpt’.
  • Schrijf bij voorkeur in de tegenwoordige of de verleden tijd en vermijd combinaties met een teveel aan hulpwerkwoorden en deelwoorden. Ook de toekomende tijd, onvoltooid of voltooid, is minder geschikt voor teksten op het web.
  • Laat tangconstructies als deze achterwege. ‘Digitale nieuwsbrieven kunnen, mits zij op de juiste wijze worden ingezet door een organisatie, waardevol zijn.’ Beter is ‘Digitale nieuwsbrieven kunnen waardevol zijn. Wel dient een organisatie ze op de juiste wijze in te zetten.’

Informatieve links

Een link geeft beknopt weer wat de inhoud is van de pagina, het document of de website erachter. Gebruik in je tekst bij voorkeur betekenisvolle links die de lezer extra informatie geven. Schrijf ook nooit ‘Klik hier voor meer informatie over Mediaan automatisering (http://www.mediaan.nl)’. Beter is ‘Meer informatie http://www.mediaan.nl’. Mensen weten heus wel dat ze op een link moeten klikken, dat hoef je er niet nog eens apart bij te vermelden!

Opmaak

Als je een goede tekst hebt geschreven is het zonde als die niet prettig leesbaar is. Het is verstandig om daarom ook aandacht te besteden aan de opmaak van je tekst. Hier zijn enkele tips.

  • Onderscheid alinea’s van elkaar door witregels.
  • Benadruk kern- en sleutelwoorden met kleur of maak ze vet.
  • Gebruik bij voorkeur een schreefloze letter zoals bijvoorbeeld Arial, Verdana, Univers of Tahoma.
  • Vermijd cursieve letters: die zijn minder goed leesbaar op een scherm.
  • Gebruik één hooguit twee lettertypes: dat is rustiger en leest fijner.
  • Stem de kleur van tekst en achtergrond op een website op elkaar af. Een goed contrast tussen beide is belangrijk, zonder dat te overdrijven. Een witte tekst tegen een gele achtergrond of donkerblauw op zwart is niet aan te raden (slecht leesbaar). Maar ook een gele tekst tegen een zwarte achtergrond niet (doet pijn aan je ogen).

Samenvatting

Informatie op websites staat vooral in tekst. Ook Google houdt van tekst met waardevolle informatie. Als die bovendien uitstekend leesbaar is en makkelijk te scannen valt, is Google helemaal in zijn nopjes. Het betekent bijna altijd dat je tekst en daarmee ook je website prima vindbaar is. Wil je meer weten? Neem dan vrijblijvend contact op via ons contactformulier, via Twitter (@Mediaan) of Facebook.

Literatuur en bronnen

Schrijven voor het web, Geert Poort, Schouten & Nelissen, Zaltbommel
Schrijfwijzer, Jan Renkema, Sdu Uitgevers, Den Haag
www.frankwatching.com
www.marketingfacts.nl
www.veldmerk.nl
www.onzetaal.nl
www.vandale.nl
www.taaladvies.net